Bankalar ‘İllallah’ Dedirtiyor

Devletin işletmelere nefes aldırmak için sunduğu sıfır faizli kredi desteği bankaların engeline takıldı. Müracaat eden herkes bankaların öne sürdüğü koşullar karşısında “illallah” derken, devlet yetkilileri peş peşe bankaları uyarıyor. İşin en garibi ise özel bankalar gibi devlet bankaları da devleti dinlemiyor.

22 / 03 / 2017 12:17

Hüseyin ÖZKAN/ÖZEL HABER-İPEKYOL

Hükümet, ekonomiyi canlandırmak, küçük ve orta ölçekli işletmelere rahat bir nefes aldırmak için ‘Sıfır Faizli İşletme Kredisi Faiz Desteği’ çıkardı. Bu kapsamda Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı’na (KOSGEB)  müracaat eden ve güvenlik soruşturmasına takılmayan 461 bin 167 işletme 20 bin ile 50 bin arasında faizsiz kredi kullanmayı hak etti. KOSGEB’den ‘onay’ alan işletmeler yavaş yavaş anlaşmalı bankalara başvurdu. Ancak iş krediyi almaya gelince bankalar bin dereden su getirip, ya işi yokuşa sürdü ya da kredinin büyük bir bölümünü ret etti. Bankalar, kredi kayıt bürosunda kredi tarihçelerinin olmaması, puanlarının düşük olması, kredi başvuru sayısının fazla olması, önceki kredilerinde gecikmelerin tespiti, kanuni takiplerinin, icra kayıtlarının kapatılmış bile olsa protestolu senet veya çek kayıtlarının mevcudiyeti, borçlanma oranlarının yüksekliği, maliye veya SGK’ya borç çıkması, mali verilerinin yetersizliği ve son dönem mali verilerinin önceki dönemlere göre düşük olması gibi gerekçelerle işletmelere sağlanan krediler için zorluklar çıkartıp ya işletmeyi almaktan caydırdı ya da kredilerin başvurusunu ret etti.  Öyle ki bankalarla pek çalışmadığı için sicili temiz olan işletme sahipleri dahi ‘kredi notu düşük çıkar’ denilerek geri çevrildi. KOSGEB Başkanı Bankaları uyarmasına rağmen bankalar geri adım atmamakta ısrar ediyor. İşin en garip yanı ise devlet bankalarının da özel bankalar gibi devleti takmıyor olması. Gazete İpekyol’a konuşan iş çevreleri bankalara yönelik tepkilerini ifade etti.


ASKON BAŞKANI ŞAHİN: DEVLET BANKALARI ÇÖZMELİ

Bölgesel ve sınır ötesi olaylar yüzünden ekonomisi büyük zarar gören Şanlıurfa’da ekonomik çevreler yaşanan durumdan oldukça rahatsız. Bu krediye başvuranların zaten mali açıdan zor durumda oldukları için böyle bir krediye başvurduklarını kaydeden Anadolu Aslanları ve İşadamları Derneği (ASKON) Şanlıurfa Şubesi Başkanı Orhan Şahin, kamu bankalarının gereken kolaylığı sağlaması gerektiğini kaydetti. Şahin, “Hükümetimizin esnafa yönelik yaptığı 460 binden fazla kişinin başvurduğu Sıfır Faizli İşletme Kredisi Faiz Desteği kapsamında bugüne kadar 70 bine kadar işletme ön onayını alarak başvurusunu tamamladı. Ancak kredibilitesi düşük işletmeler özel bankalardan bu desteği almaya çalışırken skorlarının düşük olmasından krediyi kullanamıyorlar. İşletmelerin desteklenmesine yönelik yapılan bu desteklemelerin özel bankalarca çıkarılan zorlukların devlet bankaları tarafından çözülmesi gerekiyor” dedi.


TÜMSİAD BAŞKANI SADE: KENDİLERİNİ TBMM’NİN ÜSTÜNDE GÖRÜYORLAR

Bankaların yapılan hiçbir uyarıyı dikkate almadığını vurgulayan Tüm Sanayici ve İşadamları Derneği (TÜMSİAD) Şanlıurfa Şubesi Başkanı Sadık Sade, bankaların kendilerini Meclis’in üstünde gördüğünü kaydetti. Sade, “KOSGEB’in orta ve küçük işletmelere vermiş olduğu faizsiz kredi desteğinin hükümetimizin çıkarmış olduğu sicil affına rağmen bankalarımızın maalesef bildiklerini okuması da sıkıntılı bir başka konudur. Hükümetimizin bu konuda ilgili bankalara gerekli yaptırımları yapması gerek. Eğer bankalar bildiklerini okuyorlarsa kendilerini meclisin üzerinde görüyorlar demek ki. Bankalar kendi değerlerini TBMM’nin üstünde görüyorlar. Mecliste çıkan sicil affına rağmen bankalar işletmelere bu durumu uygulamıyorlar. Kamumuzun üç tane bankası var. Bunların kamu bankaları aracılığıyla yapılması gerek. Kamu bankalarının işletmelere özel bir taviz uygulanması lazım.  Hükümetin onları kamu bankalarına yönlendirmesi lazım. Özel bankaların uyarılması yerine işlerin kamu bankalarıyla halledilmesi gerek. Geçmişte de örneklerini gördüğümüz gibi; kamu bankaları faiz oranlarını indirmesi ile diğer özel bankalar da kamu bankalarının arkasından gidiyordu. Kamu bankaları aracılığıyla KOSGEB’ten kredi kazanmış işletmelere bir an önce kredilerinin verilmesi elzemdir. Çünkü piyasada çok büyük sıkıntılar var. İnsanlarımız perişan durumda. Hatta bu işlerin bir an önce bitmesi için kamu bankalarının 7/24 çalışması gerekmektedir.” diyerek tepki gösterdi.


MÜSİAD BAŞKANI BARUT: SANAYİCİLERİ SÖMÜRMEKTEN VAZGEÇMELİLER

Bankaların sanayicilere zorluk çıkarmaktan vazgeçmeleri gerektiğinin altını çizen Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Şanlıurfa Şubesi Başkanı Mahmut Barut ise, bankaların tavrı yüzünden işletmelerin tedirginlik yaşadığını kaydetti. Barut şunları ifade etti: “Bankaların bölgedeki yatırımcılara yönelik yapmış olduğu zorunluluklar, farklı politikalar girişimciyi de tedirgin hale getiriyor. Bankaların biraz daha esnek olması lazım. Bankaların politikaları tüm Türkiye’de aynı şekilde uygulaması lazım. Bankalar bu faiz politikalarından ‘üretici, sanayici üzerinden para kazanalım’ hırsından çıkması gerekiyor. Devlet bankaları şu an için çok güzel bir düzeye geldi. Ziraat Bankası ve Halk Bankası gibi bankalar yatırımcının önünü açıyor. Özel bankaların da özellikle faizi temel alan bankaların da sanayicileri sömürmekten vazgeçmesi gerek. Teminat noktasında sıkıntı ve daha birçok noktada sıkıntı çıkarmaya devam ediyorlar. Hesap kullanan yatırımcının hesabına sürekli eksiltmeler yapılıyor. Bankaların KOSGEB’ten kredi çıkan firmalara öncelik sağlaması lazım. Çünkü bu başvuran vatandaşın işleri iyi değil ki krediye başvurmuş. Dolayısıyla bankaların KOSGEB kredi hakkı kazanan işyerlerine yönelik biraz daha hassas olması kanısındayım. Özellikle Türkiye genelinde 2023 hedeflerine gidebileceksek bankacılık sisteminin de tekrardan ele alınması gerekiyor.  Özel bankaların bu duruma yanaşmamasının nedeni faizsiz kredi olmasıdır. Alışmışlar bedavadan para kazanmaya. Hiçbir külfet altına girmeden para kazanmaya alışkınlar maalesef. Şimdi de devlet bunun faizini karşılıyor. Ama kendileri ‘biz ödeyemiyoruz, sıkıntılarımız var’ gibi zorluklar çıkarıyorlar. Bu uygun bir şey değildir. Bu konuda Cumhurbaşkanımızın da desteği var. ‘Ülkemizde bedavadan para kazanan kurumlar var’ dedi. Yatırımcılara, üreticilere ve sanayicilere yönelik faizsiz bir sistem kurulması hedefleniyor. Hatta tüm ülkede de bu sistemin kurulması gerekmektedir. Öyle olsun ki geleceğimiz helal ve aydınlık olsun.”


ŞESOB BAŞKANI BAKAY: BORÇ VAR Kİ BU KREDİYE İHTİYAÇ DUYULMUŞ

Şanlıurfa Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanı (ŞESOB) Şefik Bakay da, bankaların esnafa birçok yönden zorluk çıkardığını ifade etti. Bakay, “Türkiye genelinde KOSGEP desteği için 460 bin esnafımız müracaat etmiş. 460 bin kişinin hepsine 25-30 bin liralık faizsiz kredi verilecek. Şanlıurfa’daki birçok esnafımıza 20-25 bin lira verildi. Ancak burada bankalarla ilgili sıkıntılar yaşıyoruz.  Yaşattıkları sıkıntılar arasında esnaftan Maliyeden, BAĞKUR’dan ‘borcu yoktur’ kağıdı istiyorlar. Ayrıca tapu veya kefil istiyorlar. 20 bin lira için insanların tapularını veya bir kefil bulması mantıklı değil. Yani bu krediye başvuran kişinin borcu var ki başvuru yapmış. Bu sıkıntıları Başbakanımıza ilettik. Geçen günlerde de Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nın açıklaması ile yaşadığımız bu sıkıntıların giderilmesi için gerekli çalışmaların yapılacağını söyledi” ifadelerini kullandı.