Öne Çıkanlar 1 kaza karaköprü hürriyet rabia meydanı

Vedat Barga'nın yeni yazısı: Tasarımın Geleceği Geleceğin Tasarımı

İşte,Vedat Barga'nın yazısı...

İçinde bulunduğumuz durum birçok yeniliğe yol açmıştır. Dijital olanakların eğitimde kullanılması, uzaktan eğitim uygulamalarının tüm meslek disiplinleri ve eğitim-öğretim camiası için pratik edilme olanağını  sağlamıştır. Önceden oluşturulan farklı dijital altyapılar bu süreçte olabildiğince pratik edilmiş ve geliştirilmiştir. Fakat öngörülemeyen birçok yeni imkân da doğmuş olup bu imkânlar karşısında bir süre bocalanılmış ve sonraki aşamalarda kademe kademe incelenmiş ve zamanla da uygulanmalarında yaşanan problemler en az seviyeye indirgenmiştir.

 Tarihsel çizgiye bakıldığında meydana gelen her olay ve yapılan her icat ya da keşif farklı disiplinler doğurmuş ya var olan disiplinleri ortadan kaldırmıştır. Bu icatlar, olaylar ve keşifler kimi zaman göz ardı edilmek istenmiş ve yaratacakları etkilerin kötü olacağı düşünülmüştür. Söz gelimi Victor Hugo’nun romanı, Notre Dame’ınKamburu’nun, CeciTueraCela (Bu Şunu Öldürecek) isimli bölümde şöyle denmektedir : ‘’Bu şunu öldürecek, kitap da yapıyı öldürecek,’’ … Ruhban sınıfının yeni buluş olan matbaa karşısındaki korkusunu, din adamının Gutenberg’in ışıklar saçan baskı makinesi karşısındaki paniğini ve göz kamaşmasını yansıtıyordu. Alıntıdan da anlaşılacağı üzere matbaanın icadının birçok mesleki yok edeceği düşüncesiyle kötülenmesinden bahsedilmiştir. Osmanlı toplumunda ise matbaada dini kitapların basımı, matbaa gavur icadı olduğundan haram diye nitelendirilmiş ve uzunca bir süre uzak durulmaya çalışılmıştır. Bunlar elbette matbaanın gücü ve kazandırdığı zaman ile maddi kazanç karşısında zaman içinde dikkate alınmayacak iddialar olmanın ötesine geçememiştir. Günümüzde ise dijital kanalların, platformların ve kullanılan bilgisayar programları ile veri akışı sağlayan diğer her türlü mecranın özellikle de yaratmaya dayalı olan sanat ve tasarım alt disiplinlerinde zamanla niteliksizleşmeye ve kalitesizleşmeye yol açacağı tarzında söylentiler başlamıştır.

Tasarım eğitiminin ve pratiğinin örgün ve yüzyüze eğitimle olmasının daha mantıklı ve daha verimli olduğu yönünde söylemlerin son zamanlarda artmış olması ve bu söylentilerin dijital çağ insanı tarafından söyleniyor olması şaşırtıcı olmakla birlikte kesinlikle bu süreçte yapılan uzaktan eğitimi sabote etmeye yöneliktir. İçinde bulunduğumuz Covid-19 Pandemisi birçok şeye etki etmiştir. Maddi ve manevi birçok açıdan zarar görmüş bulunmaktayız. Fakat bununla yaşamayı öğrenip eğitim- öğretimin devamı konusunda elimizde olan imkânların kullanılması ve maksimum seviyede bu imkânlardan yararlanılması ile bu konuda birlikte çalışılması süreci elbette kayıp açısından en az seviyede atlatacak hale getirecektir. Bunun yanında öngörü özellikle de tasarım ve tasarım alt disiplinleri için oldukça veri sağlayıcı bir beceridir. Herkes var olanı sorgulayabilir ve buna yönelik bir şeyler üretebilir. Fakat tasarımcı var olma olasılığı olan şeyleri de öngörmeli ve buna yönelik geliştirmelidir kendini. Pandemi süreci her ne kadar kötü birçok sonuç doğurmuş olsa da dijital eğitime hızlı bir giriş yapılmasında ve geliştirilmesinde de önemli bir rol oynamıştır. Öngörülen şeylerin dışında olan bir eğitim-öğretim modeliyle – özellikle de pratiğe dayalı mimarlık, iç mimarlık, görsel sanatlar vb. bölümlerde – karşılaştığımız bu süreç bizi ilerde olabilecek bu ve benzeri süreçlere ve hatta öngörülemeyen başka şeylere de hazırlanma konusunda eksik ve yetersiz olduğumuzu göstermiştir.

Bugünden itibaren tasarım kimliğinin yanına birçok başka beceri kazanmamız ve farklı yönlerde gelişim sağlamamız gerektiğinin de anlaşıldığı görülmüştür. Öngörü kabiliyetimizin yetersiz kaldığı ve var olan ile var olmayan ama var olma olasılığı olan şeyler arasında bağ kurup olmayan biri için olmayan bir tasarım vb. şeyler konusunda; ütopik-distopik kavramlar ve yapılar ya da şehirler düşünülmeli. Olabildiğince bilim-kurgu vb. dizi,film, kitaplarla bir süre ilgilenilmeli hatta bu noktada bazı denemeler de yapılabilmelidir. Buna yönelik birçok farklı kuruluş ve yazılı veri bulunmaktadır. Bunlara ulaşma yolunda adımlar atılmalı ve öğrenilen her kavrama yeni kavram ve modeller eklenmeli ve zamanla da bunlar geliştirilmeye çalışılmalıdır. Hepimizin de bildiği gibi tarih her zaman var olanın dışına çıkan, olmayandan olabileceği sorgulayanları yazar. Bu nedenle olmayanı öngörmeli ve bu noktada araştırmalar,  incelemeler yapmaya başlamalı ve kendimiz için,  bizden sonrakiler ve onlardan da sonra gelecek olanlar için bir zemin hazırlamalıyız. Bugün, yüz sene öncenin ütopyasını veya distopyasını yaşıyor bulunmaktayız. Yüz sene sonra bu durum daha da hızlı ilerlenilmiş olmanın neticesini yaşayacaktır muhakkak.

Tüm bu olanlar ve olacağı söylenenlerin neticesinde bir izlenim ve irdeleme yapacak olursak, şu andan itibaren tasarım eğitimi ve tasarım pratiğinde önemli gelişmeler başlamış olup bu gelişmeler zamanla da devam edecektir. Genelde örgün ve yüz yüze yapılan tasarım eğitimi ve pratiği artık uzaktan ve farklı dijital platformlar aracılığıyla da yapılabilmektedir. Bunun sonraki aşamaları daha da farklı ve gelişmiş olmakla birlikte tasarım eğitiminde sunumdan maket üretimine dek birçok fark yaratacaktır. Artık büyük büyük kâğıt paftaların ve kartonların vb. kullanılmasına gerek kalmadığını, dijital olarak da bunların üretiminin ve gelişiminin  daha kolay ve daha mantıklı olduğu anlaşılmıştır. Tekrar tekrar kullanılabilen , yeniden farklı kâğıtların kullanımına gerek olmadan sonradan yine düzenlenebilen ve önceki halini de içinde barındıran dijital maket (model) ve paftaların önceden bazı yerlerde kullanıldığı fakat tüm tasarım eğitiminde bu uygulamaya geçilemediği bilinmekte olup bu sürecin de etkisi ve katkısıyla hızla bu yöntem ve uygulamalar kullanılmaya ve geliştirilmeye başlanmıştır.

GAZETE İPEKYOL 

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.