Bir zamanlar ildi! Kazaya dönüştürülüp Şanlıurfa’ya bağlandı

Prof. Dr. Ekrem Buğra Ekinci, Türkiye gazetesindeki yazısında Türkiye'nin tarihine ışık tutarak  bilgileri kaleme aldı.

Günümüzde pek çok ilçe "il olma" hayali kurarken, Ekinci eski dönemlerde ilçelerin (kazaların) vilayet olmaktan neden "ödünün patladığını"  örneklerle anlattı.

Halkın pahalılıktan, eşrafın ise nüfuz kaybından korktuğu o yılları mercek altına alan Ekinci, "Attan inip eşeğe binmek mi?" sorusuyla il ve ilçe değişimlerinin toplumsal yansımalarını değerlendirdi.

"İL OLMAK İSTİYORUZ" PANKARTLARI

"Eskiden kazaların, vilayet olmaktan ödü patlardı. Halk pahalılıktan endişelenir, memurlar gelir de ahlak bozulur der, eşraf ise nüfuzunu kaybetmekten korkardı... Sonra işler değişti. Bu sefer her kasaba, vilayet olma hayaliyle yanmaya başladı." belirten Prof. Dr. Ekinci, "Artık her gelen devlet büyüğünü, “il olmak istiyoruz” pankartıyla karşılamak âdet edinildi. Çünki vilayet olmak, ekonomik menfaat demekti." ifadelerini kullandı.

20 VİLAYET KAZAYA DÖNÜŞTÜRÜLDÜ

Aksaray, Ardahan, Artvin, Beyoğlu, Bitlis, Çatalca, Doğubayazıt, Ergani, Gelibolu, Genç, Hakkari, Kırşehir, Kozan, Muş, Osmaniye, Silifke, Siverek, Şebinkarahisar, Tunceli ve Üsküdar. Buna gerekçe olarak vilayet vasıflarını haiz bulunmamaları gösterilmiştir. 

Bir sebep de tasarruftur. Bir kısmı sonradan eski hâline kavuşmuştur. Osmanlılar zamanında da Kemah gibi sancak merkezi iken bazı sebeplerle kazaya dönüştürülen yerler vardır.

25 KAZA VİLAYETE DÖNÜŞTÜRÜLDÜ

Giresun, Ordu, Rize, Şebinkarahisar, Ağrı, Muş, Bitlis, Adapazarı, Adıyaman, Nevşehir, Uşak, Aksaray, Bayburt, Karaman, Kırıkkale, Batman, Şırnak, Ardahan, Iğdır, Kilis, Yalova, Karabük, Bartın, Osmaniye ve Düzce.

ŞANLIURFA’NIN SİVEREK İLÇESİ BİR ZAMANLAR VİLAYET İDİ

Siverek, 1923’te vilayet yapılmış iken, gelişmeye müsait görülmediğinden 1926’da kazaya dönüştürülerek Urfa’ya bağlandı.