Sonbahar, tabiatın kendisini kışa hazırladığı, ağaçların yapraklarını döktüğü, toprağın dinlenmeye çekildiği bir mevsim olarak bilinir. Ancak bazı yıllar vardır ki sonbahar, alışılmış görüntüsünün dışına çıkar; baharı aratmayan bir güzelliğe bürünür. Yağan yağmurlar toprağı suya doyurur, kurumuş dereler yeniden canlanır, ovalar yeşile bürünür, meralar ve kırlar taze otlarla kaplanır. Tabiat adeta yeniden doğar. İşte bölgemizde bu güzel tabiat olayına Kürtçede “Paîz Xêr” denir.
Paîz Xêr, kelime anlamıyla bereketli, hayırlı sonbahar demektir. Halk arasında sonbahar yağmurlarının bol ve bereketli olması, kışa girerken tabiatın bahar mevsimini andıran bir güzelliğe kavuşması şeklinde yorumlanır. Sonbaharda yağan rahmet yağmurlarıyla toprak yeniden yeşerir, otlaklar canlanır, hayvanlar için doğal bir beslenme imkânı oluşur. İnsanların gönlünde ise yaklaşan kışın da yağışlı ve bereketli geçeceğine dair umutlar yeşerir. Aslında Paîz Xêr, yalnızca meteorolojik bir olay ya da mevsimsel bir güzellik değildir. Aynı zamanda insanımızın tabiatla kurduğu kadim ilişkinin, toprağa, suya ve berekete verdiği değerin kültürel bir ifadesidir. Yüzyıllardır bu coğrafyada yaşayan insanlar, gökyüzünü, bulutları, yağmuru, toprağın rengini ve otların yeşermesini dikkatle gözlemlemiş; doğanın dilinden anlamaya çalışmıştır. Yağmurun bol yağması, yalnızca tarlaların ve meraların suya kavuşması değil, aynı zamanda sofraların bereketlenmesi, hayvancılığın gelişmesi ve gelecek günlere umutla bakılması anlamına gelmiştir.
Bu yıl da Yüce Allah’ın bizlere sunduğu güzelliklerden biri olan Paîz Xêr'i yaşıyor gibiyiz. Sonbaharın ortasında ve kışa doğru ilerlerken karşılaştığımız yemyeşil meralar, canlanan topraklar ve baharı hatırlatan manzaralar, insanın ruhuna huzur veriyor. Sanki, kışın soğuk yüzü gelmeden önce bizlere bahardan bir armağan sunuyor. Sararmasını beklediğimiz kırlar yeşile bürünüyor; kuraklığın izlerini taşıyan topraklar, yağan yağmurlarla yeniden nefes alıyor.
Bütün bunlar, Yüce Allah'ın sonsuz rahmetinin ve kudretinin yeryüzündeki tecellilerinden değil midir? Kuruyan toprağa hayat veren, cansız gibi görünen tabiatı yeniden dirilten, bir damla suyla nice güzellikleri var eden Allah'ın rahmeti ne kadar da büyüktür. Kur'an-ı Kerim'de yağmurun, Allah'ın rahmetinin bir işareti olduğuna dikkat çekilir. Ölü toprağın yağmurla dirilmesi, insan için de ibret ve tefekkür vesilesidir.
Yağmur, sadece gökten düşen su damlalarından ibaret değildir. Çiftçi için umut, çoban için otlak, hayvanlar için rızık, toprak için hayat, insan için ise şükür vesilesidir. Her yağmur damlası, bize nimetlerin kıymetini hatırlatır. Özellikle suyun ve bereketli toprağın değerini daha iyi anladığımız günümüzde, bu rahmetin ne kadar büyük bir nimet olduğunu unutmamalıyız. Elbette mevsimlerin bereketi yalnızca yağmurun yağmasıyla ölçülmez. Yağan yağmurun toprağa, yerleşim yerlerine ve canlılara zarar vermeden fayda sağlaması da önemlidir. Su kaynaklarımızın korunması, toprağın verimli kullanılması ve tabiatın dengesinin gözetilmesi hepimizin sorumluluğudur.
Dileğimiz ve temennimiz odur ki bu yıl yaşadığımız Paîz Xêr, yaklaşan kış mevsiminin de hayırlı ve bereketli geçeceğinin bir müjdecisi olsun. Barajlarımız dolsun, derelerimiz aksın, kuyularımız suyla buluşsun, meralarımız yeşil kalsın, çiftçimizin yüzü gülsün. Hiçbir bölgemiz susuzlukla, hiçbir hanemiz yoklukla imtihan edilmesin.
Unutmayalım ki tabiatın yeşermesi, yalnızca toprağın değil, insanın umutlarının da yeniden yeşermesidir. Paîz Xêr, bize bir kez daha gösteriyor ki her sonbaharın içinde yeni bir baharın müjdesi saklıdır. Rabbimiz, bizlere rahmetini ve bereketini esirgemesin. Yağmurlarımızı rahmet, toprağımızı bereket, sofralarımızı nimet, gönüllerimizi huzur eylesin. Bu Paîz Xêr'i ülkemiz, bölgemiz ve bütün insanlık için hayırlara vesile kılsın. Büyüklerimizin çok güzel şu duasını tekrar ediyoruz: “Allahım yazımızı yaz, kışımızı kış eyle, zahmetsiz rahmetler ver. Amin”
